ਦੇਸ਼ ਭਰ ‘ਚ ਅੱਜ ਬੈਂਕਾਂ ਦੀ ਹੜਤਾਲ: 5-ਡੇ ਵਰਕਿੰਗ ਦੀ ਮੰਗ 'ਤੇ ਅੜੇ ਬੈਂਕ ਕਰਮਚਾਰੀ, ਸ਼ਨੀਵਾਰ-ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਕਾਰਨ 3 ਦਿਨ ਰਹਿਣਗੇ ਬੰਦ

ਐਸ.ਬੀ.ਆਈ. (SBI), ਪੀ.ਐਨ.ਬੀ. (PNB) ਅਤੇ ਯੂਨੀਅਨ ਬੈਂਕ ਸਮੇਤ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕ ਅੱਜ ਤੋਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਲਈ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੇ। ਯੂਨਾਈਟਿਡ ਫੋਰਮ ਆਫ਼ ਬੈਂਕ ਯੂਨੀਅਨਜ਼ (UFBU) ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲਟਕ ਰਹੀ 5 ਦਿਨਾਂ ਕੰਮਕਾਜ (5-Day Working) ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਦੀ ਹੜਤਾਲ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਇਸ ਹੜਤਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 12 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਅਤੇ 13 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਐਤਵਾਰ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਬੈਂਕ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੀਆਂ। ਜੇਕਰ ਸਰਕਾਰ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮੰਗਾਂ ਨੂੰ ਨਾ ਮੰਨਿਆ, ਤਾਂ 26 ਅਕਤੂਬਰ ਤੋਂ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਾਲੀਨ ਹੜਤਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।

ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ ਚਾਲੂ

ਬੈਂਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਗਾਹਕਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਸੂਚਿਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਹੜਤਾਲ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰਾਂਚ ਪੱਧਰ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਯੂ.ਪੀ.ਆਈ. (UPI), ਮੋਬਾਈਲ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਏ.ਟੀ.ਐਮ. (ATM) ਵਰਗੀਆਂ ਡਿਜੀਟਲ ਸੇਵਾਵਾਂ ਆਮ ਵਾਂਗ ਚਾਲੂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ ਤਾਂ ਜੋ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੋਈ ਵੱਡੀ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਨਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇ।

5-ਡੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ‘ਤੇ 2 ਸਾਲ ਤੋਂ ਕਿਉਂ ਅਟਕੀ ਹੈ ਮਨਜ਼ੂਰੀ?

ਯੂ.ਐਫ.ਬੀ.ਯੂ. (UFBU) ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ 8 ਮਾਰਚ 2024 ਨੂੰ ਇੰਡੀਅਨ ਬੈਂਕਸ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (IBA) ਨਾਲ 12ਵੇਂ ਦੁਪੱਖੀ ਸਮਝੌਤੇ ਅਤੇ 9ਵੇਂ ਜੁਆਇੰਟ ਨੋਟ ਉੱਤੇ ਦਸਤਖ਼ਤ ਹੋਏ ਸਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ 5-ਡੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਬਣੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 40 ਮਿੰਟ ਵਾਧੂ ਕੰਮ ਕਰਨਗੇ।

ਆਈ.ਬੀ.ਏ. (IBA) ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਕੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਭੇਜਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਦੋ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਅਜੇ ਤੱਕ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲੀ ਹੈ।

ਕੀ ਹੈ 5-ਡੇ ਬੈਂਕਿੰਗ ਪ੍ਰਸਤਾਵ?

ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਬੈਂਕਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਦੂਜੇ ਅਤੇ ਚੌਥੇ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਛੁੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦੇ ਲਾਗੂ ਹੋਣ ਨਾਲ ਹਰ ਸ਼ਨੀਵਾਰ ਨੂੰ ਛੁੱਟੀ ਰਹੇਗੀ।

ਇਸ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸੋਮਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਤੱਕ ਕੰਮਕਾਜ ਦਾ ਸਮਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 40 ਮਿੰਟ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ।

ਨਵੀਂ ਪੀ.ਐਲ.ਆਈ. (PLI) ਸਕੀਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ

ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਨੇ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿਭਾਗ ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਨਵੀਂ ਪੀ.ਐਲ.ਆਈ. (PLI) ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼ ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਕੀਮ ਬਹੁਤ ਭੇਦਭਾਵ ਵਾਲੀ ਹੈ:

ਸਕੇਲ IV ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ: ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ 365 ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਦੇ ਬੇਸਿਕ ਪੇ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੀ.ਐਲ.ਆਈ. ਮਿਲੇਗਾ।

ਵਰਕਮੈਨ ਅਤੇ ਸਕੇਲ I ਤੋਂ III ਦੇ ਕਰਮਚਾਰੀ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਿਰਫ਼ 15 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਬੇਸਿਕ ਪੇ ਡੀ.ਏ. (DA) ਹੀ ਮਿਲੇਗਾ।

ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਪੀ.ਐਲ.ਆਈ. ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬੈਂਕ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਕੇਲ VII ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਇੰਸੈਂਟਿਵ ਮਿਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਵਾਂ ਨਿਯਮ ਆਈ.ਬੀ.ਏ. ਅਤੇ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਹੈ।

ਮਾਮਲਾ ਹਾਈਕੋਰਟ ਅਤੇ ਸ਼ਰਮ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ

ਪੀ.ਐਲ.ਆਈ. ਸਕੀਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਿਵਾਦ ਹੁਣ ਮੁੱਖ ਸ਼ਰਮ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸੁਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਤਹਿਤ ਲੰਬਿਤ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਹਾਈਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਨੇ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਦੁਪੱਖੀ ਗੱਲਬਾਤ ਰਾਹੀਂ ਇੰਸੈਂਟਿਵ ਸਕੀਮ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।

ਪੈਨਸ਼ਨ ਅਪਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਓ.ਪੀ.ਐਸ. (OPS) ਦੀ ਵੀ ਮੰਗ

ਹੜਤਾਲ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੈਂਕ ਕਰਮਚਾਰੀ ਯੂਨੀਅਨਾਂ ਨੇ ਕਈ ਹੋਰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਮੰਗਾਂ ਵੀ ਮੁੜ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ:

ਸਾਰੇ ਪੈਨਸ਼ਨਭੋਗੀਆਂ ਲਈ ਪੈਨਸ਼ਨ ਅਪਡੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸੁਧਾਰ।

ਸਾਰੇ ਰਿਟਾਇਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਭੱਤਾ (DA) ਫਾਰਮੂਲਾ।

ਐਨ.ਪੀ.ਐਸ. (NPS) ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੁਰਾਣੀ ਪੈਨਸ਼ਨ ਯੋਜਨਾ (OPS) ਵਿੱਚ ਸਵਿੱਚ ਕਰਨ ਦਾ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।

ਕਿਹੜੇ ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕ ਬੰਦ ਰਹਿਣਗੇ?

ਸਟੇਟ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ (SBI)

ਪੰਜਾਬ ਨੈਸ਼ਨਲ ਬੈਂਕ (PNB)

ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਬੜੌਦਾ

ਕੈਨੇਰਾ ਬੈਂਕ

ਯੂਨੀਅਨ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ

ਇੰਡੀਅਨ ਬੈਂਕ

ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ

ਯੂਕੋ ਬੈਂਕ

ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ

ਇੰਡੀਅਨ ਉਵਰਸੀਜ਼ ਬੈਂਕ

ਪੰਜਾਬ ਐਂਡ ਸਿੰਧ ਬੈਂਕ

ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ

ਕਿਹੜੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਬੈਂਕ ਚਾਲੂ ਰਹਿਣਗੇ?

ਐਚ.ਡੀ.ਐਫ.ਸੀ. (HDFC) ਬੈਂਕ

ਆਈ.ਸੀ.ਆਈ.ਸੀ.ਆਈ. (ICICI) ਬੈਂਕ

ਐਕਸਿਸ ਬੈਂਕ

ਕੋਟਕ ਮਹਿੰਦਰਾ ਬੈਂਕ

ਇੰਡਸਇਂਡ ਬੈਂਕ

ਕਿਹੜੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਬੰਦ ਅਤੇ ਚਾਲੂ ਰਹਿਣਗੀਆਂ?

ਬੰਦ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ: ਬ੍ਰਾਂਚਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੈਸ਼ ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ/ਵਿਡ੍ਰਾਅਲ, ਪਾਸਬੁੱਕ ਅਪਡੇਟ, ਚੈੱਕ ਕਲੀਅਰੈਂਸ, ਡ੍ਰਾਫਟ ਅਤੇ ਲੋਨ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ।

ਚਾਲੂ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ: ਏ.ਟੀ.ਐਮ. (ATM), ਯੂ.ਪੀ.ਆਈ. (UPI), ਨੈੱਟ ਬੈਂਕਿੰਗ, ਮੋਬਾਈਲ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਬੈਂਕ ਮਿੱਤਰ/ਕਸਟਮਰ ਸਰਵਿਸ ਪੁਆਇੰਟ।