ਸਿਹਤ ਲਈ ਵਰਦਾਨ ਹੈ ਇਹ ਹਰਾ ਫਲ! ਭਾਵੇਂ ਸਵਾਦ 'ਚ ਕੌੜਾ, ਪਰ ਖੂਨ ਸਾਫ਼, ਸਕੀਨ ਗਲੋ, ਚੰਗੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਸਣੇ ਕਈ ਲਾਭ...

ਨਿੰਬ ਦਾ ਨਾਂ ਸੁਣਦਿਆਂ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਕੁੜੱਤਣ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਨਿੰਬ ਦੀਆਂ ਦਾਤਣਾਂ, ਪੱਤਿਆਂ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁੰਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਕਦੇ ਨਿੰਬ ਦੇ ਫਲ ਯਾਨੀ 'ਨਿੰਬੋਲੀ' (Nimboli) ਦੇ ਫਾਇਦਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ ਹੈ? ਆਯੁਰਵੇਦ ਵਿੱਚ ਨਿੰਬੋਲੀ ਨੂੰ ਸਿਹਤ ਲਈ ਕਿਸੇ ਸੰਜੀਵਨੀ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ।

ਸਿਹਤ ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿੰਬ ਦਾ ਫਲ ਭਾਵੇਂ ਖਾਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਕੌੜਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੇ ਗੁਣ ਛਿਪੇ ਹੋਏ ਹਨ ਜੋ ਸਰੀਰ ਦੀਆਂ ਕਈ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜੜ੍ਹ ਤੋਂ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗੇ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਇਹ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਫਲ ਤੁਹਾਡੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਨਿੰਬੋਲੀ: ਕੁਦਰਤ ਦਾ ਅਨਮੋਲ ਤੋਹਫ਼ਾ

ਨਿੰਬ ਦਾ ਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਂ Azadirachta indica ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਇਸ ਦੇ ਪੱਤੇ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਸ ਦਾ ਫਲ (ਨਿੰਬੋਲੀ) ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਖ਼ਜ਼ਾਨਾ ਹੈ। ਨਿੰਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਐਂਟੀਆਕਸੀਡੈਂਟ, ਐਂਟੀਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਅਤੇ ਐਂਟੀਫੰਗਲ ਗੁਣ ਭਰਪੂਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

1. ਖੂਨ ਨੂੰ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਾਫ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ (Blood Purifier)

ਅੱਜ-ਕੱਲ੍ਹ ਦੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ ਸਾਡੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਤੱਤ (Toxins) ਜਮ੍ਹਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਡਾ. ਸਮਿਤਾ ਸ਼੍ਰੀਵਾਸਤਵ ਅਨੁਸਾਰ, ਨਿੰਬੋਲੀ ਦਾ ਸੇਵਨ ਖੂਨ ਨੂੰ ਸ਼ੁੱਧ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਖੂਨ ਸਾਫ਼ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰੀਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅੰਗ ਬਿਹਤਰ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਚਿਹਰੇ 'ਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਨਿਖਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।

2. ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ

ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਰੋਗ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਸ਼ਕਤੀ (Immunity) ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚਿੰਤਤ ਹੈ। ਨਿੰਬੋਲੀ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੱਤ ਸਰੀਰ ਦੀ ਵਾਇਰਸ ਅਤੇ ਬੈਕਟੀਰੀਆ ਨਾਲ ਲੜਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸੀਮਤ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਮੌਸਮੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਸਰਦੀ-ਜ਼ੁਕਾਮ ਅਤੇ ਬੁਖਾਰ ਤੋਂ ਬਚੇ ਰਹਿ ਸਕਦੇ ਹੋ।

3. ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਵਾਲਾਂ ਲਈ ਵਰਦਾਨ

ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਮੁਹਾਂਸੇ, ਫੋੜੇ-ਫੁੰਸੀਆਂ ਜਾਂ ਚਮੜੀ ਦੀ ਕਿਸੇ ਐਲਰਜੀ ਤੋਂ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ, ਤਾਂ ਨਿੰਬੋਲੀ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਕਿਸੇ ਚਮਤਕਾਰ ਤੋਂ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੈ।

ਮੁਹਾਂਸੇ: ਨਿੰਬੋਲੀ ਦੇ ਐਂਟੀਬੈਕਟੀਰੀਅਲ ਗੁਣ ਚਮੜੀ ਦੇ ਅੰਦਰਲੇ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦੇ ਹਨ।

ਵਾਲਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ: ਜੇਕਰ ਵਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਡੈਂਡਰਫ (ਸਿਕਰੀ) ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿੰਬੋਲੀ ਦੇ ਤੇਲ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਪੇਸਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਲਾਭਦਾਇਕ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਪਾਚਨ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਫਾਇਦੇ

ਡਾਕਟਰ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਨਿੰਬੋਲੀ ਸਿਰਫ਼ ਬਾਹਰੀ ਚਮੜੀ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਅੰਦਰੂਨੀ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਲਈ ਵੀ ਉੱਤਮ ਹੈ।

ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜੇ: ਨਿੰਬੋਲੀ ਪੇਟ ਦੇ ਕੀੜਿਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਅਤੇ ਸਫਲ ਨੁਸਖਾ ਹੈ।

ਕਿਡਨੀ ਦੀ ਸਿਹਤ: ਇਹ ਗੁਰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਪਿਸ਼ਾਬ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਮਲੇਰੀਆ ਅਤੇ ਦੰਦ ਦਰਦ: ਮਲੇਰੀਆ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੌਰਾਨ ਨਿੰਬ ਦੇ ਅਰਕ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੰਦਾਂ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਦਰਦ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ।

ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਉਮੀਦ

ਕਈ ਖੋਜਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਹੈ ਕਿ ਨੀਮ ਦੇ ਫਲ ਵਿੱਚ ਹਾਈਪੋਗਲਾਈਸੈਮਿਕ (Hypoglycemic) ਗੁਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ੂਗਰ ਦੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।

ਵਰਤੋਂ ਦਾ ਸਹੀ ਤਰੀਕਾ ਅਤੇ ਮਾਤਰਾ

ਕਿਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਦੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਰਤੋਂ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੋ ਸਕਦੀ 

ਮਾਤਰਾ: ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ 2 ਤੋਂ 3 ਨਿੰਬੋਲੀਆਂ ਖਾਣਾ ਹੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹੈ।

ਕਿਵੇਂ ਖਾਈਏ: ਤਾਜ਼ੀ ਨਿੰਬੋਲੀ ਨੂੰ ਧੋ ਕੇ ਚਬਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਕਾ ਕੇ ਪਾਊਡਰ ਬਣਾ ਕੇ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ: ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੱਲਾਂ ਦਾ ਰੱਖੋ ਖਾਸ ਧਿਆਨ

• ਨਿੰਮ ਦੇ ਫਲ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਬੇਸ਼ੁਮਾਰ ਹਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:
• ਗਰਭਵਤੀ ਔਰਤਾਂ: ਗਰਭ ਅਵਸਥਾ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਹਾਨੀਕਾਰਕ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
• ਬੱਚੇ: ਛੋਟੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿੰਬ ਦੇ ਫਲ ਜਾਂ ਤੇਲ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
• ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੇਟ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ ਜਾਂ ਜੋ ਸ਼ੂਗਰ ਦੀਆਂ ਤੇਜ਼ ਦਵਾਈਆਂ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਬਿਨਾਂ ਡਾਕਟਰੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਇਸ ਦਾ ਸੇਵਨ ਨਾ ਕਰਨ।

Disclaimer: ਇਸ ਆਰਟਿਕਲ ‘ਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਤਰੀਕਿਆਂ ਅਤੇ ਸੁਝਾਵਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ,ਕਿਸੇ ਡਾਕਟਰ ਜਾਂ ਸਬੰਧਤ ਮਾਹਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਜ਼ਰੂਰ ਲਓ।